Simon Carmiggelt – prozaïst én dichter

Op 30 november a.s. wordt grootscheeps herdacht dat de volksschrijver Simon Carmiggelt (1913) zesentwintig jaar geleden overleed. Natuurlijk gaat daarbij de aandacht vooral uit naar zijn talloze malen herdrukte korte verhalenbundels. Maar Carmiggelt was ook dichter, en niet een van de minste, getuigen de tientalllen bloemlezingen waarin poëzie van hem is opgenomen.

carmiggelt_ik_lieg_100Daarom heeft de NPE een lemma over hem gemaakt, waarbij natuurlijk de focus ligt op zijn activiteiten als dichter. Zijn eerst bekende gedicht – Sinterklaasliedje – werd al in 1929 in een Haagse schoolkrant gepubliceerd. Dat gedicht werd in  2012 in een oplage van 500 exemplaren herdrukt door de Amsterdamse Vereniging tot  Behoud van Sinterklaas. In december 1931 publiceerde hij een gedicht in De Socialistische Gids. Een jaar later verscheen een crisis-Sinterklaasgedicht van zijn hand in De Graafschap-Bode. Een fragment:

(…)

De wereld kent geen sprookjes meer,
Wél vele werkeloze handen,
Oogen waarin geen hoop meer brandt en
‘t Aantal stijgt nog iedere keer.

(…)

Meer van dit gedicht op zijn NPE-lemma: www.nederlandsepoezie.org/dichters/c/carmiggelt.html

De verwachting is dat bij verdere digitalisering van de kranten en tijdschriften méér in de vergetelheid graakte gedichten van Carmiggelt zullen opduiken. Dat is goed nieuws voor bibliograaf Ruud Broens, de samensteller van de vijfdelige (waarvan één deel uit drie subdelen bestaat) Carmiggelt Bibliografie. Want hij kan dus binnenkort aan de slag met de tiende herziene editie van het eerste deel van de bibliografie.

Wat bij het samenstellen van het Carmiggelt-lemma vooral opviel is de hoeveelheid Carmiggelt-materiaal die de Koninklijke Bibliotheek bezit: 554 treffers bij een zoektocht op ‘Carmiggelt, S’, waarbij sommige treffers zowel de eerste als de diverse herdrukken betreft. Die 544 treffers zijn exclusief de boeken die hij onder een van zijn ruim dertig pseudoniemen publiceerde

Het is ook verdomd moeilijk te zeggen hoevéél reguliere bundels Carmiggelt nu eigenlijk publiceerde – sommige boeken werden herdrukt onder andere titels, die al dan niet weer 1ste druk genoemd werden. De NPE houdt het op:

Het jammerhout. (Onder pseudoniem: Karel Bralleput). Met omslag en platen van Charles Boost. De Arbeiderspers, Amsterdam, 1948. 45p. 1949:  2de druk. Herdruk in Omnibus, 1951. 3de [dus eigenlijk de vierde ] druk van Jamerhout 1953.

Al mijn gal. Raillerende rijmen. (Onder pseudoniem: Karel Bralleput). Geïllustreerd door Charles Boost. De Arbeiderspers, Amsterdam, 1954. 34p. 2de druk 1954. 3de druk 1954.

Fabriekswater: bitse versjes en moedeloze verhaaltjes. (Onder pseudoniem: Karel Bralleput). De boekvink. De Arbeiderspers, Amsterdam, 1956. 46p. 2de druk 1956. 4de druk 1957. In [2006] verscheen t.g.v. van de jaarwisseling 2006-2007 van de vierde druk een fotomechanische herdruk bij De Arbeiderspers.

Torren aan de lijm. Alle spotverzen van Karel BralleputGeïllustreerd door Charles Boost. ABC-boeken nr. 115. De Arbeiderspers, Amsterdam, 1961. 112p. Bevat de gedichten uit de bundels Het jammerhout (1948), Al mijn gal (1954) en Fabriekswater (1956), aangevuld met niet eerder gepubliceerde. 6de druk 1972.

En nu wordt het echt ingewikkeld:

De gedichten. De Arbeiderspers, Amsterdam, 1974. 100p. 2de druk 1980. Herdruk 1990. NB: Aangeduid als zijnde ‘1ste druk’ (i.e.: onder deze titel). Oorspronkelijke titel: Torren aan de lijm (De Arbeiderspers, 1961).

De gedichten. De Arbeiderspers, Amsterdam / Antwerpen, 1999. 97p. [Dit boek is uitgebracht als 1ste druk, maar is herdruk van gelijknamig werk uit 1974, dat op zijn beurt herdruk was van werk uit 1961].

Op zijn NPE-lemma staan alle verdere dichtwerken vanaf zes pagina’s (bibliofiele edities; een bloemlezing uit zijn werk)  vermeld.

——————

Dit bericht is onderdeel van de  Nederlandse Poëzie Encyclopedie
Partners: Poëziecentrum Gent | Ensafh | Neder-L |
Poëziecentrum Nederland | Poëzieweek | Perdu |

Dit bericht is mede mogelijk gemaakt door:
      lira_fonds_100           kunstraad groningen

This entry was posted in Nieuwe NPE-lemma's. Bookmark the permalink.

One Response to Simon Carmiggelt – prozaïst én dichter

  1. Ruud Broens says:

    Ik zag nu pas bovenstaand stukje. U voert als eerst bekende gedicht “Sinterklaasliedje” op maar dat is niet juist. Carmiggelt publiceerde zijn eerste twee gedichten in “De Tuinkroniek” van 12 december 1928 (1e jaargang no. 3), t.w. “Eindrapport-wee…” en “De scholier in repetitietijd”.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>